İklim Riskleri Açıklamasına İlişkin Örnek Dipnotlar

Aşağıda (örneğin imalat sanayi) uyarlanmış alternatif bir örnek dipnot metni .

📌 Dipnot Başlığı: İklim Değişikliğinin Finansal Tablolara Etkisi

Şirketimiz, iklim değişikliği kaynaklı risk ve fırsatların finansal tablolar üzerindeki etkilerini değerlendirmeye yönelik çalışmalarını sürdürmektedir. Bu kapsamda, doğrudan finansal etkilerin yanı sıra uzun vadeli stratejik planlamalarda da iklim faktörleri dikkate alınmaktadır.

2024 yılı içerisinde meydana gelen aşırı hava olayları nedeniyle, bazı üretim tesislerimizde faaliyet kesintileri yaşanmış ve bu durum net satışlarda yaklaşık TRY 3,2 million’lik azalışa neden olmuştur. Bu olaylar nedeniyle, stoklarda ve sabit varlıklarda oluşan zararlar için TRY 1,1 million tutarında zarar karşılığı ayrılmıştır.

Öte yandan, Şirketimizin yüksek karbon emisyonuna sahip üretim hattına yönelik değerleme çalışmaları neticesinde 6,5 milyon TL tutarında maddi duran varlık değer düşüklüğü gideri kayıtlara alınmıştır. Bu değerleme, gelecekte uygulanması beklenen karbon vergileri ve emisyon sınırlamalarının etkilerini yansıtan güncellenmiş varsayımlara dayanmaktadır.

Şirket, düşük karbonlu üretim teknolojilerine geçiş amacıyla 2025 yılı itibarıyla toplam 20 milyon TL yatırım planlamakta olup, söz konusu yatırımın finansmanı için yeşil kredi olanakları değerlendirilmektedir. Bu kapsamda 2024 yılı sonunda çevresel etki analizleri ve finansal fizibilite çalışmaları tamamlanmıştır.

Finansal tabloların hazırlanmasında kullanılan varsayımlar, 1,5°C ve 3°C küresel ısınma senaryolarına göre test edilmekte olup, bu analizler yıllık risk değerlendirme sürecine entegre edilmiştir.

Açıklama:

Bu dipnot:

• Fiziksel riskleri (hava olayları, varlık kaybı),

• Geçiş risklerini (karbon vergisi, düzenleme etkisi),

• Yatırım planlarını (düşük karbonlu üretim),

• Senaryo analizine dayalı finansal tahminleri içermektedir.

Aşağıda enerji sektörü (özellikle elektrik üretimi ve dağıtımı alanında faaliyet gösteren bir şirket) için özel olarak hazırlanmış, iklim değişikliğine ilişkin finansal dipnot örneği sunuyoruz.

⚡ Örnek Dipnot – Enerji Sektörü İçin

Dipnot Başlığı: İklim Değişikliği Kaynaklı Riskler ve Finansal Etkiler

Şirketimiz, faaliyet alanı itibarıyla iklim değişikliğine ilişkin düzenleyici gelişmelerden, karbon fiyatlamasından ve fiziksel iklim olaylarından doğrudan etkilenebilmektedir. Bu nedenle iklim riskleri, hem finansal hem stratejik planlamalarda dikkate alınmakta; ilgili etkiler finansal tablolara yansıtılmaktadır.

2024 yılı içerisinde, karbon yoğun üretim tesislerimizin maruz kaldığı ulusal emisyon ticaret sistemi kapsamında, 8,4 milyon TL tutarında karbon emisyon yükümlülüğü hesaplanmış ve bu tutar faaliyet giderleri içinde muhasebeleştirilmiştir.

Aynı dönemde, kömür yakıtlı santrallerimize ilişkin olarak 15 milyon TL tutarında maddi duran varlık değer düşüklüğü gideri finansal tablolara yansıtılmıştır. Bu düşüklük, karbon fiyatlarının artacağına ilişkin yönetim tahminleri doğrultusunda yeniden değerlendirilmiş nakit akımı projeksiyonlarına dayanmaktadır.

Şirketimiz, yenilenebilir enerjiye geçiş sürecinde 2024 yılı içinde toplam 120 MW kapasiteli güneş enerjisi yatırımı başlatmış ve bu kapsamda 32 milyon TL yatırım harcaması gerçekleştirmiştir. Bu yatırımların finansmanı için alınan yeşil krediler, bilançoda “Uzun Vadeli Finansal Borçlar” altında gösterilmiştir.

Finansal tablo dipnotlarında yer alan geleceğe yönelik varsayımlar, ISSB IFRS S2 standardı ile uyumlu şekilde senaryo analizlerine dayalı olarak yapılmıştır. Yönetim, 2030 yılına kadar karbon vergisinin ton başına 100 USD’ye ulaşacağını ve yenilenebilir kaynakların payının %65’e çıkacağını öngörmektedir.

2025 yılı itibarıyla TCFD ve IFRS S2 kapsamındaki detaylı açıklamalara sürdürülebilirlik raporunda ayrıca yer verilecektir.

Bu dipnot neyi kapsıyor?

• Karbon fiyatlaması etkisi (doğrudan gider olarak)
• Varlık değer düşüklüğü (geçiş riski nedeniyle)
• Yatırımlar ve finansman (yenilenebilir enerji, yeşil kredi)
• Senaryo analizleriyle tahmin güncellemeleri (IFRS S2 uyumu)

Aşağıda, hizmet sektöründe faaliyet gösteren (örneğin bir lojistik veya danışmanlık firması gibi) bir şirket için hazırlanmış, KGK (Kamu Gözetimi Kurumu) mevzuatına uyumlu bir iklim değişikliğiyle ilgili örnek dipnot metni sunuyoruz.

Bu dipnot, Türkiye Finansal Raporlama Standartları (TFRS), özellikle de KGK’nın iklimle ilişkili finansal raporlama eğilimleri ve büyük işletmelere yönelik sürdürülebilirlik açıklamaları beklentileri dikkate alınarak hazırlanmıştır.

🏢 Hizmet Sektörü – KGK Uyumlu Örnek Dipnot

Dipnot Başlığı: İklimle İlgili Riskler ve Finansal Etkiler

Şirketimiz, sürdürülebilirlik ilkeleri çerçevesinde iklim değişikliğinin faaliyetlerine, finansal performansına ve varlık-yükümlülük yapısına olan etkilerini değerlendirmektedir. Bu kapsamda, iklimle ilgili fiziki ve geçiş riskleri düzenli olarak analiz edilmekte, çevresel etkiler raporlama süreçlerine entegre edilmektedir.

2024 yılı içerisinde, hizmet verdiğimiz taşımacılık ve saha operasyonları süreçlerimizden kaynaklanan karbon emisyonları nedeniyle artan akaryakıt maliyetleri ve lojistik süreçlerdeki yeniden yapılandırmalar, faaliyet giderlerinde yaklaşık 2,8 milyon TL’lik artışa neden olmuştur.

Şirketimiz ayrıca, karbon ayak izini azaltmaya yönelik dijitalleşme ve yeşil lojistik projelerine yatırım yapmış; bu kapsamda toplam 6,4 milyon TL tutarında Ar-Ge ve teknoloji yatırımı gerçekleştirmiştir. Yapılan harcamaların bir kısmı “TÜBİTAK destekli çevresel etki azaltma projesi” kapsamında muhasebeleştirilmiştir.

Hizmet araç filosunda yer alan yüksek yakıt tüketimine sahip taşıtlar için 1,1 milyon TL tutarında maddi duran varlık değer düşüklüğü gideri ayrılmış ve söz konusu varlıklar kademeli olarak hibrit modellere dönüştürülmeye başlanmıştır.

Şirketin iklim riski yönetimi ve sürdürülebilirlik uygulamaları, KGK tarafından yayımlanan TFRS S1 ve S2 ile uyumlu bir şekilde ele alınmakta ve finansal tablo dipnotlarında bu hususlara yer verilmektedir. Kullanılan iklim varsayımları ve senaryo analizlerine göre, 2030 yılına kadar karbon maliyetlerinin artması öngörülmekte ve bu maliyet artışlarının hizmet fiyatlarına kademeli yansıması planlanmaktadır.

İklimle ilgili açıklamalara sürdürülebilirlik performans raporunda detaylı olarak yer verilmekte olup, ilgili bilgiler Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları (TSRS) ile uyumlu olarak yayımlanacaktır.

🧩 Bu dipnot neleri kapsıyor?