"TSRS'yi kim koyuyor, kime başvuracağız?" sorusunun cevabı nettir: Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK). Bu yazı, KGK'nın yasal dayanağını, yetkilerini, karar mekanizmasını ve şirketlerin kurumla ilişkisinde bilmesi gereken kanalları özetler.
KGK nedir?
KGK, 660 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kurulmuş bir kamu gözetimi kurumudur.
KGK'nın klasik görevleri arasında Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) ile Türkiye Denetim Standartlarını oluşturmak, bağımsız denetim kuruluşlarını ve denetçileri yetkilendirmek, bunların faaliyetlerini gözetmek ve denetlemek ve mevzuata aykırılık hâlinde idari yaptırım kararı vermek yer alır.
Sürdürülebilirlikteki yetki
Sürdürülebilirlik alanındaki yetki, 2022'de çıkarılan kanun değişiklikleriyle verilmiştir. Türk Ticaret Kanunu'nun 88. maddesine 7408 sayılı Kanunla eklenen fıkra, KGK'yı, belirlediği işletme ve kuruluşlar için raporlamada birlik ve uluslararası geçerlilik sağlamak amacıyla TSRS'yi belirleme ve yayımlama konusunda yetkili kılar. Aynı yetki, KGK'nın kuruluş ve görevlerini düzenleyen 660 sayılı KHK'de de yer almaktadır.
KGK'nın faaliyet raporuna göre sürdürülebilirlikle ilgili görevler şunlardır:
- Uluslararası standartlarla uyumlu TSRS'yi belirlemek ve yayımlamak.
- Gerektiğinde farklı işletme büyüklükleri ve sektörler için ayrı düzenlemeler yapmak.
- Sürdürülebilirlik denetimi yapacakları yetkilendirmek ve gözetime tabi tutmak.
KGK'nın 2022 duyurusu ise ek çalışma alanlarını sayar: güvence denetim standartları ve uygulama rehberlerinin hazırlanması, güvence denetçilerinin yetkinlik kriterlerinin belirlenmesi, dijital raporlama altyapısının kurulması ve ilgili kurum ve sivil toplum kuruluşlarıyla iş birliği.
Karar mekanizması
KGK'nın karar organı Kurul'dur. KGK'nın faaliyet raporuna göre Kurul dokuz üyeden oluşur.
Kurul kararları üç türdedir: düzenleyici, denetleyici ve idari. Düzenleyici kararlar Resmî Gazete'de yayımlanır; TSRS'nin kapsamı, süreleri ve kolaylıkları bu türdeki kararlarla belirlenmiştir. KGK'nın 2025 faaliyet raporuna göre 2025'te Kurul 25 toplantı yapmış ve 294 karar almıştır.
Diğer kurumlarla ilişki
TTK'nın 88. maddesindeki fıkra, belirli alanları düzenleyen ve denetleyen diğer kurum ve kurulların kendi alanları için ayrıntılı düzenleme yapabileceğini, ancak bu düzenlemelerin TSRS'ye uygun olması gerektiğini öngörür. Bu nedenle sermaye piyasası veya bankacılık gibi alanları düzenleyen kurumların getirdiği sektöre özgü kurallar, KGK'nın genel çerçevesine uygun olmak zorundadır. Şirketin kendi sektörüne özgü düzenlemeleri ilgili kurumdan ayrıca kontrol etmesi gerekir.
ISSB ile ilişki
TSRS'yi KGK belirler, ancak içeriği uluslararası standartlara dayanır. TSRS 1 ve TSRS 2, ISSB'nin standartlarının Türkiye'deki karşılığıdır; KGK, TSRS'nin ISSB standartlarıyla tam uyumlu olduğunu belirtir. ISSB'nin yeni bir standart yayımlaması hâlinde, bunun Türkiye'de ne zaman ve hangi kapsamda uygulanacağı KGK'nın yetkisindedir.
Şirketlerin KGK ile ilişki kanalları
| Kanal | Kullanım |
|---|---|
| Kurul Kararları ve duyurular | Kapsam, süre, kolaylıklar ve yetkilendirme kuralları |
| Resmî Gazete | Düzenleyici kararların bağlayıcı metni |
| Sık Sorulan Sorular | KGK'nın yorum ve uygulama açıklamaları |
| KGK-SÜHA | Kapsam hesaplama aracı |
| Taslak metinler | Kamuoyu görüşüne açılan düzenleme taslakları |
KGK, bazı metinleri (örneğin kapsam usul ve esaslarını) önce taslak olarak yayımlamıştır. Taslakları izlemek, değişikliği yürürlüğe girmeden önce görmeyi sağlar.
Yönetim için pratik sonuç
Kapsam, süre ve içerik kuralları kurumun sık sık aldığı kararlarla belirlenmektedir. Bu nedenle şirketin, KGK'nın kanallarını izleyen ve değişiklikleri kayıt altına alan bir sorumluya sahip olması gerekir. KGK'nın sitesindeki özet ve birleştirilmiş bazı metinlerin sonraki değişiklikleri içermeyebileceği unutulmamalı, bağlayıcı metin Resmî Gazete'den doğrulanmalıdır.
Karar türleri şirkete nasıl yansır?
KGK'nın 2025 faaliyet raporuna göre aynı yıl alınan 294 kararın 40'ı düzenleyici, 167'si denetleyici ve 87'si idari niteliktedir. Şirketlerin doğrudan izlemesi gereken karar türü düzenleyici kararlardır; çünkü kapsam, yayım süresi ve kolaylıklar bu kararlarla belirlenir ve Resmî Gazete'de yayımlanır. Denetleyici kararlar ağırlıklı olarak bağımsız denetim kuruluşları ve denetçilerle ilgilidir; ancak şirketin güvence verecek kuruluşu seçerken bu kuruluşun yetkilendirme durumunu bilmesi gerekir.
Pratik bir kural olarak, şirketin mevzuat izleme sürecinde yalnızca düzenleyici kararlar zorunlu takip kapsamına alınmalı, duyurular ve sık sorulan sorular ise yorum ve uygulama rehberi olarak okunmalıdır. Duyurular ve açıklamalar bağlayıcı metnin yerine geçmez; bağlayıcı olan, Kurul Kararı'nın Resmî Gazete'deki metnidir.
Sık sorulan sorular
TSRS'yi hangi kurum belirler?
KGK'nın kararları nerede yayımlanır?
SPK veya BDDK, TSRS'den farklı sürdürülebilirlik kuralı koyabilir mi?
KGK sürdürülebilirlik denetçilerini de mi yetkilendiriyor?
Mevzuat ve kaynaklar
- KGK, Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartlarının Belirlenmesi ve Yayımlanması (Haziran 2022; Resmî Gazete: 04.06.2022, sayı 31856)
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, m. 88 (7408 sayılı Kanunla eklenen fıkra; Resmî Gazete: 04.06.2022, sayı 31856)
- Sürdürülebilirlik Denetimi Yönetmeliği (Resmî Gazete: 17.01.2025, sayı 32785)
- KGK, Duyuru 2025-36: ISSB Ülke Profilleri (13.06.2025)
- KGK, Duyuru 2025-68: Hesaplama Aracı KGK-SÜHA (07.11.2025)
- KGK, 2025 Faaliyet Raporu
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; güncel KGK kararları ve şirketinizin özel durumu birlikte değerlendirilmelidir.