Strateji başlığı, TSRS raporunun kalbidir: kullanıcı burada sürdürülebilirlik risk ve fırsatlarının işletme için ne anlama geldiğini görür. Bu yazı, strateji açıklamalarının içeriğini ve hazırlık sırasında dikkat edilecek noktaları özetler.
Amaç
Strateji açıklamalarının amacı, kullanıcıların işletmenin sürdürülebilirlik ile ilgili risk ve fırsatları yönetme stratejisini anlamasını sağlamaktır.
Açıklanacak konular
| Konu | İçerik |
|---|---|
| Risk ve fırsatlar | Beklenen etkilere sahip olabilecek risk ve fırsatların tanımı |
| Zaman dilimleri | Bu etkilerin kısa, orta veya uzun vadede ortaya çıkmasının beklendiği; vadelerin nasıl tanımlandığı |
| İş modeli ve değer zinciri | Risk ve fırsatların iş modeline ve değer zincirine mevcut ve öngörülen etkileri; yoğunlaşmanın olduğu yerler |
| Strateji ve karar alma | Risk ve fırsatlara stratejide ve kararlarda nasıl yanıt verildiği; planlar ve ilerleme |
| Finansal etkiler | Cari dönemdeki etkiler ve kısa, orta, uzun vadede öngörülen etkiler |
| Dirençlilik | Stratejinin ve iş modelinin sürdürülebilirlik risklerine karşı dirençliliği |
Risk ve fırsatlar
İşletme, finansal etkisi makul ölçüde beklenen risk ve fırsatları belirler. Burada önemlilik çalışması ile sürdürülebilirlik risklerinin tespit edilmesi birleşir. Belirleme süreci için Sürdürülebilirlikle İlgili Riskler ve Fırsatlar Nasıl Belirlenir? makalesine bakınız.
İş modeli ve değer zinciri
İşletme, risk ve fırsatların iş modelini ve değer zincirini nasıl etkilediğini; etkinin yoğunlaştığı coğrafyaları, tesisleri, varlık türlerini, ürün veya hizmetleri açıklar. Soyut genellemeler yerine, işletmeye özgü somut bilgiler beklenir.
Strateji ve karar alma
Bu bölümde işletmenin risk ve fırsatlara yanıtı anlatılır: strateji ve iş modelinde yapılan veya planlanan değişiklikler, kaynak tahsisi, bu planların nasıl izlendiği ve önceki dönemde açıklanan planlarda ilerleme. Planlar ile finansal planlama arasındaki uyum kullanıcı için önemli bir güven göstergesidir.
Finansal etkiler
İşletme, risk ve fırsatların cari dönemdeki finansal durumu, finansal performansı ve nakit akışları üzerindeki etkisini; kısa, orta ve uzun vadede öngörülen etkilerini açıklar. Etkilerin ayrıştırılamadığı, ölçüm belirsizliğinin çok yüksek olduğu veya kaynakların yetersiz olduğu durumlarda nicel bilgi verilmeyebilir; bu durumda nedeni ve nitel bilgi açıklanır. Finansal tablolarla tutarlılık beklenir. CFO'nun rolü için TSRS Raporlamasında CFO ve Mali İşler Biriminin Rolü makalesine bakınız.
Dirençlilik
İşletme, stratejisinin ve iş modelinin sürdürülebilirlik risklerine karşı dirençliliğini değerlendirir. Standart, değerlendirmenin niteliksel ve mümkünse niceliksel olmasını ister. Bu değerlendirmenin sonuçları, güçlü ve zayıf yönler, kullanılan yöntem ve varsayımlarla birlikte açıklanır. İklim için senaryo analizi TSRS 2'de ayrıca düzenlenmiştir.
Strateji bölümünde okuyucunun aradığı üç şey
Yatırımcı ve kredi verenler bu bölümde genellikle şunları arar: hangi riskin nerede yoğunlaştığı (hangi tesis, hangi ürün, hangi coğrafya), şirketin bu riske karşı ne yaptığı ve bunun için ne kadar kaynak ayırdığı, bu çabanın finansal sonuçlara nasıl yansıyacağı. Rapor yazılırken her paragrafın bu üç sorudan birine cevap vermesi, anlatıyı sade ve faydalı tutar.
Örnek akış: bir risk, dört cevap
Varsayımsal bir örnek: bir üretici, enerji maliyetlerindeki artışı geçiş riski olarak tanımlar. Açıklama şu akışı izleyebilir: risk (enerji fiyat ve düzenleme baskısı), vade (orta vade), etkilenen alan (iki üretim tesisi), yanıt (enerji verimliliği yatırımı ve kaynak çeşitlendirmesi), kaynak tahsisi (yatırım bütçesinde ayrılan pay), finansal etki (maliyet ve nakit akışına beklenen etki) ve dirençlilik (alternatif senaryolarda stratejinin dayanıklılığı). Örnek kurgusaldır ve herhangi bir şirketi göstermez.
Hazırlık notları
- Risk ve fırsat listesini finans, strateji ve operasyon birlikte oluşturmalıdır.
- Vade tanımları (kısa, orta, uzun) yazılı olmalı ve şirketin planlama ufuklarıyla uyumlu olmalıdır.
- Finansal etki tahmininde kullanılan varsayımlar finansal tablolarla çelişmemelidir.
- Dirençlilik değerlendirmesinin yöntemi belgelenmelidir.
- Rakip veya müşteri açısından ticari hassasiyet taşıyan fırsat bilgileri için muafiyet kuralları ayrıca değerlendirilmelidir.
Sık yapılan hatalar
- Risk listesini genel ve sektörden bağımsız yazmak
- Vadeleri tanımlamamak
- Finansal etkiyi tamamen nitel bırakıp nedenini açıklamamak
- Stratejiyi anlatıp kaynak tahsisini göstermemek
- Dirençlilik değerlendirmesini tek cümleyle geçmek
Sık sorulan sorular
Finansal etkiyi sayısal vermek zorunlu mu?
Kısa, orta ve uzun vade kaç yıldır?
Stratejideki planlar bağlayıcı mıdır?
Rekabet açısından hassas bilgi açıklanmak zorunda mı?
Mevzuat ve kaynaklar
- KGK, TSRS 1 Sürdürülebilirlikle İlgili Finansal Bilgilerin Açıklanmasına İlişkin Genel Hükümler (Kurul Kararı 27.12.2023, sayı 01/21632; Resmî Gazete 29.12.2023, sayı 32414 mükerrer)
- KGK, TSRS 2 İklimle İlgili Açıklamalar (Kurul Kararı 27.12.2023, sayı 01/21632; Resmî Gazete 29.12.2023, sayı 32414 mükerrer)
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; güncel KGK kararları ve şirketinizin özel durumu birlikte değerlendirilmelidir.