Bu kontrol listesi, raporlama sürecinin hangi aşamasında olduğunuzu anlamanıza yardım eder. Mevzuatın resmî bir formu değildir; sorular TSRS 1, TSRS 2 ve Sürdürülebilirlik Denetimi Yönetmeliği'nin temel gereklerinden ve uygulama deneyiminden türetilmiştir. Yazıda tutar, süre veya oran yoktur. Cevaplama yöntemi: her soru için "Evet, belgeli", "Kısmen" veya "Hayır" yazın; "Evet" dediğiniz yerde kanıt belgesini gösterebilmelisiniz.
A. Kapsam ve yükümlülük
1. Şirketin TSRS kapsamında olup olmadığı yazılı olarak değerlendirildi mi? 2. Geçerli muafiyetler ve ilk uygulama kolaylıkları tespit edilip belgelendi mi? 3. Raporlama sınırı (konsolidasyon kapsamı) belirlendi ve finansal tablolarla uyumlu mu? 4. Güvence beklentisi (zorunlu veya gönüllü) ve kapsamı netleştirildi mi?
Kapsam eşikleri ve yükümlülük bilgisi:
| Ölçüt | Eşik |
|---|---|
| Aktif toplamı | 1 milyar TL |
| Yıllık net satış hasılatı | 2 milyar TL |
| Çalışan sayısı | 500 |
Dayanak: KGK'nın 13.01.2026 tarihli kararı (RG 16.01.2026, sayı 33139); 1 Ocak 2025 ve sonrasında başlayan hesap dönemleri.
B. Yönetişim ve sahiplik
5. Raporun üst düzey sahibi ve kurul gözetim sorumluluğu belirli mi? 6. Raporlama ekibi, roller ve yetkiler yazılı mı? TSRS Raporlama Ekibi Nasıl Kurulur? makalesine bakınız. 7. Kurul, sürdürülebilirlik risk ve fırsatlarını düzenli olarak gündemine alıyor mu? 8. Yönetimin rolü ve yetkinlikleri tanımlı mı?
C. Önemlilik ve strateji
9. Sürdürülebilirlikle ilgili risk ve fırsatları belirleyen belgeli bir değerlendirme yapıldı mı? 10. Önemlilik sonucu ve gerekçesi kurul veya yetkili organ tarafından onaylandı mı? 11. Risk ve fırsatların iş modeli, strateji ve değer zinciri üzerindeki etkileri tanımlandı mı? 12. Finansal etkiler (mevcut ve beklenen) için bir yaklaşım belirlendi mi?
D. Veri ve hesap
13. Her gösterge için veri sahibi, kaynak ve sıklık belirlendi mi? 14. Veri toplama formları ve talimatlar standart mı? TSRS Raporlama Veri Toplama Şablonu makalesine bakınız. 15. Emisyon hesabında kullanılan yöntem, faktörler ve kabuller belgelendi mi? 16. Hesaplar başka biri tarafından yeniden yapılabilir ve izlenebilir mi? 17. Veri doğrulama ve mutabakat kontrolleri uygulanıyor mu?
E. İklimle ilgili açıklamalar
18. İklimle ilgili fiziksel ve geçiş risklerinin değerlendirmesi yapıldı mı? TSRS 2 Uygulama Örneği: İklim Risk Analizi makalesine bakınız. 19. İklim dayanıklılığı için senaryo analizi yaklaşımı belirlendi mi, kısıtları açıklandı mı? 20. Hedefler (varsa) ve ilerleme göstergeleri tanımlı ve izleniyor mu? 21. Sera gazı emisyonları standardın gerektirdiği yöntemle hesaplanıyor mu?
F. Rapor ve iletişim
22. Rapor, TSRS 1'in içerik ve sunum gereklerine göre yapılandırıldı mı? 23. Finansal tablolarla ilişki ve tutarlılık kontrol edildi mi? 24. Tahmin ve belirsizlikler açık biçimde açıklandı mı? 25. Karşılaştırmalı bilgiler ve muafiyetlerin açıklamaları doğru yapıldı mı?
G. İç kontrol ve kanıt
26. Raporlamaya ilişkin iç kontroller (hazırlama, gözden geçirme, onay) tanımlı ve uygulanıyor mu? TSRS Raporlamasında İç Kontrol Sistemi Nasıl Kurulur? makalesine bakınız. 27. Kanıt arşivi düzenli ve erişilebilir mi?
H. Güvence hazırlığı
28. Güvence sağlayıcıyla kapsam, kıstas ve seviye üzerinde ön mutabakat var mı? 29. Güvence sağlayıcının yetkisi ve bağımsızlığı doğrulandı mı? TSRS Güvence Denetimi Firması Nasıl Seçilir? makalesine bakınız. 30. Güvence öncesi hazırlık listesi tamamlandı mı? TSRS Güvence Denetimi Öncesi Hazırlık Listesi makalesine bakınız.
Sonuçları nasıl yorumlarsınız?
| Durum | Anlamı | Aksiyon |
|---|---|---|
| Çoğu soru "Evet, belgeli" | Hazırlık ileri düzeyde | Eksikleri kapatıp denetçiyle ön görüşme yapın |
| "Kısmen" ağırlıklı | Temel var, belge ve sahiplik eksik | Öncelik sırası belirleyip ekip atayın |
| "Hayır" ağırlıklı | Kuruluş çalışması gerekli | Yol haritası ve kaynak planı çıkarın |
Puanlama için sayısal bir eşik önerilmemiştir; çünkü sorular eşit ağırlıkta değildir. Örneğin kapsam ve sahiplik sorularındaki "hayır", diğer soruların hepsini etkiler.
Kurgusal örnek
Aşağıdaki örnek tamamen kurgusaldır. Bir şirket listeyi ekip toplantısında dolduruyor. Kapsam, yönetişim ve veri başlıklarında çoğu cevap "kısmen"; önemlilik ve güvence başlıklarında "hayır" çıkıyor. Ekip, eylem listesini sıralıyor: önce kapsam ve muafiyetlerin yazılı hâle getirilmesi, sonra önemlilik çalışması, ardından veri envanteri. Güvence sağlayıcıyla görüşme önemlilik sonuçlarının ardına planlanıyor. Liste daha sonra yeniden dolduruluyor ve ilerleme kurula gösteriliyor.
Listeyi kullanırken dikkat
- Cevapları tek kişi vermesin; finans, çevre, İK ve hukuk birlikte doldursun.
- "Evet" cevaplarının kanıtı yazılsın.
- Liste, güvence sağlayıcının kontrol listesi değildir; kendi hazırlığınızı görmek içindir.
- Mevzuat ve Kurul Kararları değiştikçe liste güncellenmelidir.
Sık sorulan sorular
Bu liste güvence için yeterli mi?
Ne sıklıkla doldurulmalı?
Listeye soru ekleyebilir miyiz?
Cevapları kim onaylamalı?
Mevzuat ve kaynaklar
- KGK, TSRS 1 Sürdürülebilirlikle İlgili Finansal Bilgilerin Açıklanmasına İlişkin Genel Hükümler (Kurul Kararı 27.12.2023, sayı 01/21632; Resmî Gazete 29.12.2023, sayı 32414 mükerrer)
- KGK, TSRS 2 İklimle İlgili Açıklamalar (Kurul Kararı 27.12.2023, sayı 01/21632; Resmî Gazete 29.12.2023, sayı 32414 mükerrer)
- KGK, Sürdürülebilirlik Denetimi Yönetmeliği (Resmî Gazete 17.01.2025, sayı 32785)
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; güncel KGK kararları ve şirketinizin özel durumu birlikte değerlendirilmelidir.