Rapor hazırlarken en doğru soru "mevzuat ne istiyor?" kadar "okuyucu ne arıyor?" sorusudur. Bu yazı, uluslararası yatırımcıların sürdürülebilirlik raporlarında yaygın olarak aradıkları unsurları özetler. İçerik, ARSEN Denetim'in genel gözlemlerine ve yaygın pratiğe dayanır; belirli bir yatırımcının yayımlanmış bir beklenti metnine dayanmaz.
Yatırımcı sorularının ana başlıkları
1. Karşılaştırılabilirlik ve standart uyumu
Yatırımcılar farklı ülkelerdeki şirketleri aynı çerçeveyle okumak ister. KGK'nın açıklamasına göre TSRS, ISSB standartlarıyla tam uyumludur (Duyuru 2025-36). Bu nedenle raporun bu çerçeveye uygun yapılandırılması ve uyum beyanının net olması önemlidir. TSRS ile IFRS S1 ve IFRS S2 Arasındaki İlişki makalesine bakınız.
2. Finansal bağlantı
Yatırımcı, sürdürülebilirlik risklerinin gelir, maliyet, nakit akışı ve sermaye maliyetine etkisini görmek ister. Nitel anlatımla yetinilen, finansal etkiye girmeyen raporlar genellikle yetersiz bulunabilir. Sürdürülebilirlik Risklerinin Finansal Tablolara Etkisi makalesine bakınız.
3. Veri kalitesi ve güvence
- Verinin kaynağı, yöntemi ve kapsamı açık mı?
- Tahmin kullanılmışsa belirsizlik açıklanmış mı?
- Güvence verilmiş mi, hangi kapsam ve seviyede?
Sürdürülebilirlik Güvence Denetimi Nedir? makalesine bakınız.
4. İklim ve geçiş planı
Sera gazı emisyonlarının ölçümü, hedefler ve bu hedeflere ulaşmak için yatırım ve operasyon planları incelenir. Hedeflerin baz yılı, kapsamı ve ilerleme göstergeleri net olmalıdır. TSRS 2 Kapsamında İklim Hedefleri Nasıl Belirlenir? makalesine bakınız.
5. Yönetişim
Kurulun gözetim rolü, yönetim sorumlulukları ve teşvik sistemleriyle sürdürülebilirlik hedeflerinin bağlantısı sorulur. İddialar tutanak ve kayıtlarla desteklenebilmelidir.
6. Muafiyet şeffaflığı
Yatırımcılar muafiyet kullanımına tek başına karşı çıkmaz; ancak kullanımın gizlenmesi güveni zedeler. Raporda hangi geçiş kolaylığının kullanıldığı, hangi bilginin neden verilmediği ve ne zaman verileceği açıkça yazılmalıdır. TSRS Raporunda İlk Uygulama ve Geçiş Muafiyetleri makalesine bakınız.
Yatırımcı gözüyle kontrol tablosu
| Yatırımcı sorusu | Raporda aranan karşılık |
|---|---|
| Bu şirket hangi standarda göre raporluyor? | Uyum beyanı ve başlık |
| Riskler finansal sonuçlara nasıl yansır? | Finansal etki açıklaması |
| Rakamlara güvenebilir miyim? | Veri yöntemi ve güvence |
| Hedefler gerçekçi mi? | Baz yıl, yol haritası, yatırım planı |
| Yönetim buna sahip çıkıyor mu? | Yönetişim ve teşvik bağlantısı |
| Eksik bilgi neden eksik? | Muafiyet açıklaması |
| Gelecek yıl daha mı iyi olacak? | Geçiş planı ve iyileştirme yol haritası |
Şirketin hazırlıkları
- Soru bankası: Yatırımcı toplantılarında gelen soruları toplayıp raporun ilgili bölümüne eşleştirin.
- Veri sayfası: Ana göstergeleri tablo halinde, birim ve dönem bilgisiyle sunun.
- Çapraz referans: Raporun hangi bölümünün hangi gereksinimi karşıladığını gösteren tablo ekleyin.
- Tutarlılık: Yatırımcı sunumundaki sayılarla rapordaki sayıların aynı olduğunu doğrulayın. TSRS Raporlamasında Finansal Verilerle Tutarlılık makalesine bakınız.
- Dil: Pazarlama dili yerine somut, ölçülebilir ve kanıtlanabilir ifadeler kullanın.
- İngilizce özet: Yabancı yatırımcı için kısa bir İngilizce özet hazırlanabilir; çevirinin Türkçe asılla tutarlılığı kontrol edilmelidir.
Kapsam eşikleri:
| Ölçüt | Eşik |
|---|---|
| Aktif toplamı | 1 milyar TL |
| Yıllık net satış hasılatı | 2 milyar TL |
| Çalışan sayısı | 500 |
Dayanak: KGK'nın 13.01.2026 tarihli kararı (RG 16.01.2026, sayı 33139); 1 Ocak 2025 ve sonrasında başlayan hesap dönemleri.
Toplantıya hazırlık: on soru
Yatırımcı toplantılarında en sık sorulabilecek soruları önceden yanıtlayın:
- Hangi standarda göre raporluyorsunuz ve muafiyet kullandınız mı?
- En önemli üç sürdürülebilirlik riskiniz nedir ve finansal etkisi nedir?
- Emisyonlarınızı nasıl ölçüyorsunuz ve kim doğruluyor?
- Hedefleriniz için hangi yatırım planı var?
- Kapsam 3'te durumunuz nedir?
- Kurul bu konuyu ne sıklıkla ele alıyor?
- Güvence kapsamı nedir?
- Önceki döneme göre ne değişti ve neden?
- Tedarik zincirinizde en büyük risk nedir?
- Gelecek yıl hangi iyileştirmeleri yapacaksınız?
Bu yanıtların rapordaki karşılığı hazırsa, yatırımcı ilişkileri birimi tutarlı ve hızlı yanıt verebilir.
Yatırımcı ilişkileri için notlar
Yatırımcı ilişkileri birimi, güvence ve uyum beyanlarını kamuya aktarırken kapsamı doğru yansıtmalıdır. "Bağımsız doğrulanmıştır" gibi geniş bir cümle, yalnızca belirli göstergeler güvence kapsamındaysa yanıltıcı olabilir. Ayrıca raporda yer almayan bilgi (örneğin Kapsam 3 emisyonları) için ayrıca bir açıklama hazır tutulmalıdır.
Sık yapılan hatalar
- Yatırımcıya genel sloganlarla yanıt vermek
- Raporu yalnızca zorunluluğu karşılamak için yazmak
- Yatırımcı sunumu ile rapor arasında tutarsızlık bırakmak
- Muafiyet kullanımını açıklamamak
Sık sorulan sorular
Yatırımcılar güvence raporu ister mi?
Kapsam 3 yoksa yatırımcı bunu hoş karşılamaz mı?
İngilizce rapor gerekli mi?
Yatırımcı beklentilerini nereden öğrenebiliriz?
Mevzuat ve kaynaklar
- KGK, Duyuru 2025-36: Türkiye'den ISSB'nin Küresel Sürdürülebilirlik Raporlama Profillerine Kurumsal Destek (13.06.2025)
- KGK, TSRS 1 Sürdürülebilirlikle İlgili Finansal Bilgilerin Açıklanmasına İlişkin Genel Hükümler (Kurul Kararı 27.12.2023, sayı 01/21632; Resmî Gazete 29.12.2023, sayı 32414 mükerrer)
- KGK, Sürdürülebilirlik Denetimi Yönetmeliği (Resmî Gazete 17.01.2025, sayı 32785)
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; güncel KGK kararları ve şirketinizin özel durumu birlikte değerlendirilmelidir.